Aylardır süren süreç sonunda bir anlaşmaya varılamaması tramvaylarda grev kararını gündeme getirmiş, sendika tarafından yapılan oylamada “greve evet” kararı çıkmasına rağmen herhangi bir iş bırakma eylemi yaşanmamıştı.
Geçtiğimiz günlerde yeniden masaya oturan taraflar arasındaki pürüzlerin giderilmesi sonucunda anlaşmaya varıldı. 1 Şubat 2019 tarihinde yürürlüğe girmek suretiyle imzalanan iş sözleşmesi 31 Aralık 2020 tarihine kadar yani 23 ay süre ile geçerli olacak.
Ücretli ve ücretsiz izinler, askerlik yardımı, doğum ve ölüm izinleri, ikramiye ödeneği, zam oranları, kıdem tazminatı ve sosyal haklar ile ilgili hükümlerin yer aldığı sözleşme de öne çıkan başlıklarsa şu şekilde;
İşçilerin 31Aralık 2018 tarihinde almakta oldukları günlük net ücretlerine 1 Şubat 2019 tarihinden itibaren geçerli olmak üzere yüzde 20 oranında zam yapılacak. İşçilerin 31Aralık 2019 tarihi itibariyle almakta oldukları günlük net ücretlerineyse 1 Ocak 2020 tarihinden itibaren geçerli olmak üzere, asgari ücrete yapılan zam oranında zam yapılacak.Ücret zammı
Mesai ve fazla mesai ücretleri
Haftada 45 saati aşan çalışmalar fazla çalışma kapsamında olması dolayısıyla her bir saat fazla çalışma için verilecek ücret normal çalışma ücretinin saat başına düşen miktarının yüzde 65 yükseltilmesi suretiyle ödenecek. İşveren gerekli hallerde fazla mesai ücretini ödemek kaydı ile işçilere yıllık 270 saat fazla mesai yaptırabilecek.
Yıllık ücretli izinler
Hizmet süresi; 1 yıldan 5 yıla kadar olanlara 18 işgünü, 5 yıldan 10 yıla kadar 22 işgünü, 10 yıldan 15 yıla kadar 24 işgünü, 15 yıldan fazla çalışanlar için 28 işgünü yıllık ücretli izin verilecek. Yıllık ücretli izne rastlayan hafta tatili, akdi tatil, ulusal bayram ve genel tatil günleri ile hükümetçe ilan edilen idari izin günleri, izin süresinden sayılmayıp izne ilave dilecek. İşçinin talepte bulunması halinde izinde geçecek süreye ait ücreti izne ayrılmadan önce avans olarak ödenecek.
Ücretli Sosyal İzinler
Evlenen veya eşi doğum yapan işçiye 5’er gün, çocukları evlenen veya çocukları sünnet olan işçilere 2’şer gün, eş, anne, baba ve çocuklarının ağır bir hastalık nedeni ile hastanede yatmaları halinde 2’şer gün, yangın, su baskını, deprem gibi felaketlere maruz kalan işçilereyse 10 güne kadar izin verilecek.
Kıdem tazminatı
İşçilerin hizmet akitlerinin iş yasasındaki kıdem tazminatı ödenmesini gerektiren hallerden birisi ile feshi halinde işçiye her tam hizmet yılı için 40 günlük ücreti tutarında kıdem tazminatı ödenecek. İş kazası nedeniyle ölen işçilere kıdem tazminatı her tam hizmet yılı için 60 gün olarak hesaplanacak. Ölüm hallerinde kıdem tazminatı kanuni varislere ödenecek.
İkramiye ödeneği
İşçilere yılda 96 günlük ücretleri tutarında ikramiye ödemesi yapılacak. İkramiyeler 12 eşit taksite bölünüp aylık olarak bordrolarında ikramiye olarak belirtilecek.
Prim, yardım ve tazminatlar
İşçiye bakmakla yükümlü olduğu her çocuk için aylık 45 TL, çocuğun engelli olması halindeyse 75 TL çocuk yardımı yapılacak.
Aylık aile yardımı 145 TL olarak ödenecek.
İşçiye bir gün için günlük fiili çalışma süresi 4 saat ve üzeri olan çalışmalara bir yemek bedeli yani 20 TL yemek yardımı yapılacak. Fiili çalışma süresi 11 saati tamamlayan çalışmalar içinse 2 yemek parası ödemesi yapılacak.
Senede bir kere olmak üzere 150 TL Yılbaşı ikramiyesi verilecek. Yakacak yardımı olarak her ay 65 TL ödeme yapılacak.
Doğum yardımı
İşçilerin eşinin doğum yapması veya kadın işçi ise kendisinin doğum yapması halinde 400 TL doğum yardımı verilecek. Çocuğun ikiz doğması halinde her iki çocuk için ayrı ayrı ödeme yapılacak.
İşçinin evlenmesi halinde 400 TL evlenme yardımı talep edilebilecek.
Bayram yardımı
Bayram süresinde iş akdi devam eden işçilere bayram yardımı ödemesi yapılacak. Ramazan Bayramı yardımı 300 TL, Kurban Bayramı yardımı ise 600 TL olarak ödenecek. Ödemeler bayramdan önce yapılacak.
Ölüm yardımı
İşçinin iş kazası sonucu ölümü halinde işçinin varislerine 4 aylık net ücret, eceli ile ölümü halindeyse 2 aylık net ücret ödemesi yapılacak.
Askerlik yardımı
Muvazzaf askerlik nedeniyle ayrılan işçiye 15 günlük ücreti tutarında Askerlik yardımı yapılacak. Muvazzaf askerlik hizmetini yaptıktan sonra bir ay içinde işe dönmek isteyen işçi ayrıldığı derecedeki müktesep haklarına ek olarak toplu iş sözleşmesi ile sağlanan haklardan da yararlanabilecek.
Çalışmış sayılacak haller
İşveren tarafından işçinin bir yerden başka bir yere gönderilmesi esnasında yolda geçen süreler, işçinin işveren tarafından başka bir yere gönderilmesi veya işverenin evinde veya bürosunda yahut işverenle ilgili bir yerde meşgul edilmesi suretiyle asıl işini yapmaksızın geçirdiği süreler, taraf sendika üyesi işçilerden vatman veya şoförlerin çalışmaksızın sefer ve hareket saatlerini bekledikleri süreler ve emziren kadın işçilerin süt vermeleri için geçirilen süreler çalışılmış gibi sayılacak ve işçiye ücret ödenecek.
İşe geç gelme
Meşru bir mazereti olmaksızın işe geç gelen işçiyi tam veya yarım gün işe başlatıp başlatmamakta ilgili karar, işveren vekiline ait olacak. İşçinin Disiplin Kurulu’na başvurma hakkı ise saklı tutulacak.
Gece çalışması ücreti ve ödenmesi
Saat 20:00 ile sabah saat 06:00 arası gece çalışması sayılacak ve bu saatlerde çalışanlara ücretleri yüzde 20 zamlı ödenecek.
Ücretli Ölüm İzni Süreleri
Ölüm izni
İşçinin hısım ve akrabalarından birinin ölümü halinde işçiye ücretli izin verilecek. Verilecek iznin süresi ölen kişinin yakınlık derecesine göre değişiklik gösterecek. İşçi; eşi, çocukları, anne veya babasının ölümü halinde 7 gün; kardeşlerinden birinin ölümü halinde 5 gün; dayısı, teyzesi, amcası veya halası gibi kişilerin ölümü halindeyse 1 gün ücretli izin kullanabilecek. Ayrıca definin gerçekleşeceği yere göre işçiye gerektiği kadar ücretli yol izni de sağlanacak.
Ücretsiz mazeret izni
İşçinin talep etmesi ve mazeretinin makul görülmesi halinde işverence yılda 45 güne kadar ücretsiz mazeret izni verilebilecek. Doğum yapan kadın işçiye, kanuni doğum izinlerinin sonunda yazılı talebi halinde, 6 aya kadar ücretsiz izin verilebilecek. Altı ayın tamamlanması sonrasında işçinin talebi ve işverenin uygun göreceği süre kadar ilave izin de sağlanacak.
Sendika yönetici ve temsilcilerinin teminatı ve izinleri
Sendikanın bütün kademelerinde görevli yönetici, temsilci ve toplu iş sözleşmesi ile kurulması öngörülen kurul üyelerinin toplu iş sözleşmesinin süresi içinde işi ve işyeri değiştirilemeyecek, işten çıkarılamayacak veya cezalandırılamayacak. Sendikanın Yönetim Kurulları’nda veya Başkanlığı’nda görev alarak, kendi isteği ile işyerinden ayrılan işçiler, teşekküllerdeki görevlerinin seçime girmemek veya çekilmek suretiyle son bulması halinde işverenden işe alınmalarını talep edebilecek. İşverense, talep tarihinden itibaren işçiyi 3 ay içinde o andaki şartlarla eski işlerine veya eski işlerine benzer başka bir işe almak zorunluluğu içerisinde olacak. Bu takdirde işçinin ücret ve eski kıdem hakları saklı tutularak, sözleşme ile getirilen hakları ücretine ilave edilecek.
CEYLAN YAŞAR
